Konut ya da iş yeri kiralarken ev sahibi ile kiracının yazılı bir sözleşme yapması gerekiyor. İmzalanan kontrat, iki tarafın haklarını yasal güvence altına alıyor. Aynı zamanda ilerleyen dönemde çıkabilecek uyuşmazlıkların önüne geçmeye yardımcı oluyor.
Kira sözleşmesi nedir?
Kira sözleşmesi, mülk sahibinin bir gayrimenkulü kullanım amacıyla kiracıya bırakmasını, kiracının da bu kullanım karşılığında bedel ödemeyi kabul etmesini içeren belgedir. Günlük dilde "kira kontratı" olarak da anılır.
Sözleşme süresi ve uzama kuralları
Süre, tarafların anlaşmasına göre belirlenir. Uygulamada çoğunlukla bir yıllık sözleşmeler yapılsa da bu süre uzatılabilir. Türk Borçlar Kanunu’na göre süre bittiğinde kiracı sözleşmeyi sona erdirmezse, kontrat aynı şartlarla bir yıl daha devam eder. Bu uzama en fazla 10 yıl sürebilir. Bu süreyi aşan durumlarda kiraya veren, her yıl bildirimde bulunarak sözleşmeyi bitirebilir.
Kira sözleşmesi nasıl doldurulur?
Kira kontratı üç bölümden oluşur:
- Temel bilgiler: Mülkün türü ve adresi, mülk sahibi ile kiracının iletişim bilgileri, kira başlangıç ve bitiş tarihleri ile kira bedeli yer alır. Bu bölümün eksiksiz doldurulması gerekir.
- Demirbaşlar: Kombi, elektrik ve su sayaçları gibi kiracıya teslim edilen eşyalar listelenir. Aidat bilgileri ile depo ve posta kutusu anahtarları da bu kısımda belirtilir.
- Genel koşullar: Diğer tüm hususlar madde madde yazılır. Evde yapılacak tadilatlar ve kiranın yatırılacağı banka hesabı gibi konular burada düzenlenebilir.
Sözleşme iki nüsha hazırlanmalı; biri kiracıda, diğeri mülk sahibinde kalmalıdır.
Yenileme ve kira artışı
Süre dolduğunda yeni bir sözleşme imzalamak şart değil. Taraflar arasında sorun yoksa kontrat kendiliğinden bir yıl daha uzar. Kira bedelinde veya başka bir şartta değişiklik yapılacaksa, bunun yazılı olarak ve karşılıklı kabulle belirlenmesi gerekir. Artış oranlarının yasal sınırlar içinde kalması da önemli; aksi halde artışa itiraz edilebilir.
Noter onayı gerekli mi?
Noter onayı zorunlu değil, taraflar sözleşmeyi kendi aralarında da yapabilir. Ancak noter huzurunda düzenlenen kontrat resmi belge niteliği taşır, olası anlaşmazlıklarda tarafları korur ve yasal dayanağı güçlendirir. Noter ücreti, sözleşmenin içeriğine, uzunluğuna ve noter tarifelerine göre belirlenir.
Belirsiz süreli kira sözleşmesi
Belirsiz süreli sözleşmede belirli bir bitiş tarihi bulunmaz. Bu nedenle kiracının ne zaman taşınacağı ya da ev sahibinin sözleşmeyi ne zaman sonlandıracağı baştan belli olmaz. İki taraf da kanundaki fesih bildirim sürelerine uymak zorundadır. Örneğin konut ve çatılı iş yeri kiralarında, sözleşmeyi sona erdirmek isteyen tarafın en az üç ay önceden bildirimde bulunması gerekir.
